โครงการหลักสูตรการฝึกอบรม
การประเมินทางเภสัชวิทยาระดับพรีคลินิกเพื่อการพัฒนายาใหม่
วันที่ 1 มีนาคม – 31 พฤษภาคม 2569

หลักการและเหตุผล

การพัฒนายาใหม่เป็นกระบวนการที่มีความซับซ้อนและต้องอาศัยขั้นตอนการประเมินผลอย่างเป็นระบบ เพื่อให้มั่นใจว่าสารออกฤทธิ์ที่ถูกคัดเลือกมีคุณสมบัติที่เหมาะสมทั้งในด้านประสิทธิภาพและความปลอดภัย ก่อนเข้าสู่การทดลองทางคลินิก ขั้นตอนที่มีความสำคัญยิ่งในกระบวนการดังกล่าวคือ การประเมินก่อนขึ้นคลินิก (preclinical evaluation) ซึ่งทำหน้าที่เป็นขั้นตอนสำคัญในการพิสูจน์ความเป็นไปได้ของสารต้นแบบ (drug candidate) ที่เกิดจากกระบวนการค้นพบยา (drug discovery)

หลักการของการประเมินพรีคลินิกคือการสร้างหลักฐานเชิงวิทยาศาสตร์ที่สามารถยืนยันได้ว่า สารต้นแบบมีคุณสมบัติที่เพียงพอในการพัฒนาเป็นยาต่อไป ทั้งนี้ การประเมินครอบคลุมทั้งการศึกษาประสิทธิผลทางเภสัชวิทยา (pharmacological efficacy) การศึกษาความปลอดภัยและความเป็นพิษเบื้องต้น (safety and toxicity) ตลอดจนการศึกษากลไกการออกฤทธิ์ที่เกี่ยวข้องกับสรีรวิทยาและพยาธิสรีรวิทยาของโรค การดำเนินการเหล่านี้ช่วยลดความเสี่ยงในการเข้าสู่การทดลองทางคลินิก และเพิ่มโอกาสในการประสบความสำเร็จของการพัฒนายาโดยรวม แบบจำลองที่ใช้ในการประเมินพรีคลินิกมีหลายระดับ ทั้งในเชิง ระบบชีวภาพในหลอดทดลอง (in vitro models) โดยเฉพาะแบบจำลองระดับเซลล์ และ ระบบสัตว์ทดลอง (in vivo models) ซึ่งต่างมีบทบาทเสริมซึ่งกันและกัน โดยในระดับ in vitro จะช่วยให้สามารถศึกษาเชิงกลไกภายใต้สภาวะที่ควบคุมได้ ในขณะที่การใช้สัตว์ทดลองจะสะท้อนความซับซ้อนของสิ่งมีชีวิตได้มากขึ้น ทั้งนี้ การใช้สัตว์ทดลองต้องเป็นไปตามข้อกำหนดด้านกฎหมาย จริยธรรมการวิจัย และมาตรฐานสากลด้านสวัสดิภาพสัตว์อย่างเคร่งครัด ดังนั้น การให้ความสำคัญกับการประเมินในระยะพรีคลินิกจึงมีหลักการสำคัญคือ การสร้างระบบการคัดกรองและยืนยันที่น่าเชื่อถือ มีมาตรฐาน และยึดถือจริยธรรม เพื่อให้ได้สารต้นแบบที่มีคุณภาพสูงสุดสำหรับการพัฒนายาใหม่ต่อไป การดำเนินการดังกล่าวมิได้เป็นเพียงขั้นตอนทางวิทยาศาสตร์เท่านั้น หากยังเป็นกลไกในการสร้างความมั่นใจให้กับสังคมและผู้ป่วยว่าการวิจัยและพัฒนายาเป็นไปด้วยความรอบคอบและปลอดภัย

ดังนั้น การดำเนินโครงการนี้จึงมุ่งเน้นการสร้างความรู้ ความเข้าใจ และทักษะเชิงวิชาการที่ถูกต้องเกี่ยวกับการประเมินก่อนขึ้นคลินิก โดยผสานความรู้ทางเภสัชวิทยา ชีววิทยาระดับเซลล์และโมเลกุล และแนวคิดด้านจริยธรรมงานวิจัย เข้ากับการปฏิบัติที่ปลอดภัยและได้มาตรฐาน อันจะช่วยยกระดับศักยภาพด้านวิจัยและการพัฒนายาให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากล และสร้างรากฐานที่มั่นคงต่อการพัฒนายาใหม่ในอนาคต

วัตถุประสงค์

1. เพื่อเสริมสร้างความรู้และความเข้าใจเชิงวิชาการเกี่ยวกับหลักการและความสำคัญของการประเมินก่อนขึ้นคลินิก (preclinical evaluation) ในกระบวนการพัฒนายาใหม่
2. เพื่อพัฒนาทักษะด้านการวิเคราะห์และการประเมินสารที่จะพัฒนาเป็นยา ทั้งในระดับแบบจำลองชีวภาพในระดับเซลล์เพาะเลี้ยง (in vitro cell culture) และการเรียนรู้พื้นฐานเกี่ยวกับการศึกษาในสัตว์ทดลอง (in vivo) ภายใต้มาตรฐานด้านจริยธรรมและความปลอดภัย
3. เพื่อสร้างรากฐานทางวิชาการและมาตรฐานการปฏิบัติที่ถูกต้อง เพื่อสร้างแรงบันดาลใจและแนะแนวเส้นทางการศึกษาต่อด้านเภสัชศาสตร์และวิทยาศาสตร์สุขภาพในอนาคต

รูปแบบการอบรม

1. บทเรียนออนไลน์ จำนวน 5 ชั่วโมง
2. ฝึกปฏิบัติการ วันที่ 23 พฤษภาคม 2569 ณ คณะเภสัชศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ผู้เข้าร่วมประชุม

นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษา นิสิตนักศึกษา และผู้สนใจทั่วไป

อัตราค่าลงทะเบียน

1. บทเรียนออนไลน์ ท่านละ 500 บาท
2. บทเรียนออนไลน์ + ฝึกปฏิบัติการและอภิปราย ท่านละ 5,000 บาท

กำหนดการอบรม

วิธีการชำระค่าลงเบียนและส่งหลักฐานการชำระเงิน